مالیات کارت بازرگانی

اگر به عنوان یک شخص حقیقی یا به عنوان یک شخص حقوقی قصد دارید در کار واردات و صادرات کالا فعالیت کنید، یکی از اولین و مهم‌ترین کارهایی که باید انجام دهید، گرفتن کارت بازرگانی است. این کارت، در واقع یک مجوز رسمی است که به شما اجازه می‌دهد معاملات قانونی خود را در گمرک انجام دهید و با تجار و بازرگانان خارجی ارتباط برقرار کنید.

اما چیزی که همیشه برای فعالان اقتصادی یک نگرانی بزرگ بوده، مسئله مالیات و وظایفی است که از نظر مالیاتی بر عهده‌شان می‌گذارند. خیلی‌ها فکر می‌کنند که به محض گرفتن کارت بازرگانی، باید مالیات بدهند؛ اما آیا واقعا اینطور است؟ مالیات‌های مختلفی که به این کارت مربوط می‌شوند، کدام‌اند و چطور باید آنها را حساب کرد؟ در این بخش از سایت بازرگانی زارعی، می‌خواهیم بدون اینکه از کلمات پیچیده حقوقی استفاده کنیم، با زبانی خیلی ساده و روان، به همه این سوال‌ها جواب دهیم تا شما بتوانید با آگاهی کامل وارد این مسیر شوید و از همان اول، بدون هیچ مشکلی کارتان را شروع کنید.

مالیات کارت بازرگانی چیست؟

مالیات کارت بازرگانی، در واقع هزینه‌ای است که به خاطر درآمدی که از راه فعالیت‌های تجاری خود به دست می‌آورید، باید به دولت بپردازید. این پول را سازمان امور مالیاتی کشور از شما دریافت می‌کند و جزو وظایف قانونی شما به حساب می‌آید.

اما یک نکته خیلی مهم که نباید از یاد ببرید این است که فقط به خاطر داشتن کارت بازرگانی، هیچ کس از شما مالیات نمی‌خواهد. مالیات موقعی به سراغتان می‌آید که با استفاده از همین کارت، کار واردات یا صادرات انجام داده باشید و از این راه پولی به دست آورده باشید. اگر کارت را گرفته‌اید اما یک سال کامل هیچ معامله‌ای نکرده‌اید، فقط کافی است یک برگه به نام اظهارنامه عدم فعالیت به اداره مالیات بدهید و ثابت کنید که ثبت سفارشی انجام ندادید یا فعالیت بازرگانی نداشته‌اید؛ در این صورت، مالیات شما صفر خواهد بود.

نحوه اخذ کارت بازرگانی

مالیات صادرات و واردات با کارت بازرگانی

مالیاتی که بر صادرات و واردات کالا بسته می‌شود، در واقع نوعی مالیات است که دولت روی کالاهایی که از کشور خارج یا به کشور وارد می‌شوند، وضع می‌کند. این مالیات‌ها به روش‌های مختلفی گرفته می‌شوند و هدف‌هایی مانند حمایت از تولیدکننده‌های داخلی، پول درآوردن برای دولت و تنظیم کردن بازار را دنبال می‌کنند.

در قوانین مالیاتی خودمان، مهم‌ترین مالیاتی که به این حوزه مربوط می‌شود، مالیات بر ارزش افزوده است که هنگام واردات کالا از شما گرفته می‌شود. علاوه بر این، کسانی که کالا وارد می‌کنند، باید یک مالیات دیگر هم به نام مالیات علی‌الحساب بابت کارت بازرگانی خود بپردازند که مفصل درباره آن توضیح می‌دهیم.

واردات کالا بدون کارت بازرگانی

مالیات صادرات کالا با کارت بازرگانی چیست؟

مالیات صادرات، پولی است که دولت از شما می‌گیرد به خاطر کالاهایی که از کشور خارج می‌کنید. هدف از گرفتن این مالیات می‌تواند این باشد که بازار داخلی را کنترل کنند، جلوی خروج بی‌رویه منابع طبیعی را بگیرند یا برای خودشان منبع درآمدی ایجاد کنند.

اما یک خبر خوب برای صادرکننده‌ها این است که در قوانین مالیاتی ایران، کالاهای صادراتی از پرداخت مالیات بر درآمد و مالیات بر ارزش افزوده معاف هستند. دولت این کار را کرده تا افراد را تشویق به صادرات کند و کالاهای ایرانی بتوانند در بازارهای جهانی با قیمت مناسب‌تری رقابت کنند. البته باید توجه داشته باشید که این معافیت ممکن است به این بستگی داشته باشد که شما بعضی شرایط و ضوابط خاص را رعایت کنید.

درآمد کارت بازرگانی

مالیات واردات کالا با کارت بازرگانی چیست؟

مالیات واردات، مجموعه مبالغی است که به عنوان عوارض و مالیات، از کسانی که کالا یا خدمات وارد می‌کنند، گرفته می‌شود. این مالیات‌ها به سه دسته تقسیم می‌شوند:

1-حقوق گمرکی یا همان تعرفه وارداتی: این مبلغ، درصدی از ارزش کالا است که بر اساس نوع کالا و قوانین گمرکی تعیین می‌شود و ممکن است برای هر کالا متفاوت باشد.

2-مالیات بر ارزش افزوده: این یک مالیات غیرمستقیم است که روی ارزش کالا به اضافه حقوق گمرکی حساب می‌شود. نرخ این مالیات در حال حاضر 10 درصد است.

3-سود بازرگانی: این هم نوعی عوارض است که دولت برای حمایت از تولید داخل و تنظیم بازار، روی بعضی از کالاهای وارداتی می‌بندد.

کارت پیله وری

میزان مالیات کارت بازرگانی و نحوه محاسبه آن

روش محاسبه مالیات برای اشخاص حقیقی و حقوقی با هم تفاوت دارد. بیایید هر کدام را جداگانه بررسی کنیم:

مالیات کارت بازرگانی برای اشخاص حقیقی (افراد)

برای افرادی که به عنوان شخص حقیقی فعالیت می‌کنند، مالیات بر اساس ماده 131 قانون مالیات‌های مستقیم و به صورت پلکانی محاسبه می‌شود. یعنی هرچه سود شما بیشتر باشد، درصد بیشتری از آن را باید به عنوان مالیات بدهید. این نرخ‌ها به این شکل است:

• اگر سود خالص سالانه شما تا ۲ میلیارد ریال (۲۰۰ میلیون تومان) باشد، نرخ مالیات شما ۱۵ درصد است.
• اگر سودتان از ۲ میلیارد ریال بیشتر شد تا ۴ میلیارد ریال (۴۰۰ میلیون تومان)، به مازاد آن ۲۰ درصد مالیات تعلق می‌گیرد.
• اگر سودتان از ۴ میلیارد ریال (۴۰۰ میلیون تومان) بیشتر شد، به مازاد آن ۲۵ درصد مالیات می‌دهید.

نکته بسیار مهم: این نرخ‌ها روی سود خالص شما حساب می‌شود، نه روی کل پولی که از فروش به دست آورده‌اید.

مالیات کارت بازرگانی برای اشخاص حقوقی (شرکت‌ها)

برای شرکت‌ها، قضیه خیلی راحت‌تر است. قانون برای آنها یک نرخ ثابت در نظر گرفته و هر شرکتی موظف است ۲۵ درصد از سود خالص سالانه خود را به عنوان مالیات عملکرد بپردازد. این نرخ فرقی نمی‌کند شرکت شما چقدر سود کرده باشد و به درآمدتان ربطی ندارد.

 مالیات علی‌الحساب واردات

علاوه بر مالیاتی که روی سودتان می‌دهید، یکی دیگر از کارهایی که باید انجام دهید، پرداخت مالیات علی‌الحساب هنگام واردات کالا است. شما باید ۴ درصد از مجموع ارزش گمرکی کالا و حقوق ورودی آن را به عنوان مالیات علی‌الحساب بپردازید. این پول را موقعی که کالا را از گمرک بیرون می‌برید، از شما می‌گیرند و هم افراد و هم شرکت‌ها باید آن را پرداخت کنند.

نکته: این ۴ درصد را به عنوان علی‌الحساب می‌پردازید، یعنی بعدا در پایان سال، وقتی مالیات قطعی شما حساب می‌شود، این مبلغ از کل بدهی مالیاتی‌تان کم می‌شود. همچنین بعضی از افراد مثل کسانی که کارت رتبه طلایی یا الف دارند، واحدهای تولیدی که پروانه بهره‌برداری دارند و واردکننده‌هایی که سابقه خوبی در پرداخت مالیات دارند، می‌توانند از پرداخت این 4 درصد معاف شوند.

حق تمبر صدور و تمدید کارت

وقتی برای اولین بار کارت بازرگانی می‌گیرید یا وقتی اعتبار آن تمام می‌شود و می‌خواهید تمدیدش کنید، باید مبلغ کمی را به عنوان حق تمبر بپردازید. این مبلغ طبق قانون بین 7 تا 8 میلیون تومان تعیین شده است.

نحوه استعلام مالیات کارت بازرگانی

استعلام مالیات کارت بازرگانی، یعنی شما بروید و ببینید که آیا بدهی مالیاتی دارید یا نه. این کار یکی از کارهایی است که قبل از تمدید کارت حتماً باید انجام دهید. دو راه اصلی برای این کار وجود دارد:

1- استعلام مالیات کارت بازرگانی از طریق سامانه اتاق بازرگانی:

اگر می‌خواهید از اعتبار کارت و وضعیت کلی آن باخبر شوید، می‌توانید به سامانه یکپارچه کارت بازرگانی هوشمند به آدرس cscs.chambertrust.ir بروید. در آنجا با وارد کردن شماره کارت، شماره ملی و نوع کارت، می‌توانید ببینید که کارت شما معتبر است یا نه.

2- استعلام از طریق سامانه سازمان امور مالیاتی:

اگر می‌خواهید جزئیات دقیق بدهی و وضعیت مالیاتی خود را ببینید، باید در سامانه سازمان امور مالیاتی کشور به آدرس tax.gov.ir ثبت‌نام کنید و با استفاده از کد اقتصادی که دارید، استعلام بگیرید.

عواقب عدم پرداخت و اهمیت ماده ۱۸۶

شاید مهم‌ترین نکته‌ای که باید درباره مالیات کارت بازرگانی بدانید، این است که پرداخت نکردن آن، رابطه مستقیمی با تمدید کارت شما دارد. طبق ماده ۱۸۶ قانون مالیات‌های مستقیم، تا وقتی که بدهی مالیاتی قطعی خود را تسویه نکنید، نمی‌توانید کارت بازرگانی خود را تمدید کنید.

برای اینکه بتوانید کارت را تمدید کنید، باید یک مدرک به نام گواهی موضوع ماده ۱۸۶ ارائه دهید که نشان دهد شما هیچ بدهی مالیاتی ندارید. این گواهی فقط ۳ ماه اعتبار دارد و باید در همان موقعی که کارت را تمدید می‌کنید، آن را داشته باشید.

از طرفی، طرف‌های تجاری شما قبل از اینکه با شما معامله کنند، اعتبار کارتتان را استعلام می‌کنند. اگر ببینند شما بدهی مالیاتی دارید، نه تنها کارتتان تمدید نمی‌شود، بلکه اعتبار شما در بین بازرگانان هم پایین می‌آید و ممکن است کسی حاضر نباشد با شما کار کند.

جمع‌بندی

مالیات کارت بازرگانی یکی از مهم‌ترین چیزهایی است که هر کسی در کار واردات و صادرات باید از آن سر در بیاورد. یادتان باشد که فقط داشتن کارت، مالیات ندارد؛ اما به محض اینکه کار تجاری شروع کنید و پولی به دست بیاورید، باید مالیات عملکرد (که برای افراد پلکانی است و برای شرکت‌ها ۲۵ درصد ثابت) و همچنین مالیات ۴ درصدی علی‌الحساب هنگام واردات را بپردازید.

از همه مهم‌تر، این را هیچ وقت از یاد نبرید که اگر بدهی مالیاتی داشته باشید، کارت بازرگانی‌تان تمدید نمی‌شود. پس بهتر است همیشه وضعیت مالیاتی خود را چک کنید و برنامه‌ریزی دقیقی داشته باشید تا همه کارهای قانونی را سر موقع انجام دهید و در تمدید کارت و انجام معاملاتتان به مشکل نخورید.

سوالات متداول

1- آیا فقط با گرفتن کارت بازرگانی باید مالیات بپردازم؟

خیر. فقط وقتی با کارت واردات یا صادرات انجام دهید و درآمد داشته باشید مالیات تعلق می‌گیرد. در صورت عدم فعالیت کافی است اظهارنامه عدم فعالیت بدهید.

2- نرخ مالیات کارت بازرگانی برای اشخاص حقیقی چقدر است؟

پلکانی است: تا ۲۰۰ میلیون تومان سود خالص ۱۵٪، مازاد تا ۴۰۰ میلیون تومان ۲۰٪ و بالاتر از آن ۲۵٪.

3- شرکت‌ها چقدر مالیات عملکرد می‌پردازند؟

اشخاص حقوقی نرخ ثابت ۲۵ درصد از سود خالص سالانه را به عنوان مالیات عملکرد پرداخت می‌کنند.

4- مالیات علی‌الحساب ۴ درصدی واردات چیست؟

۴ درصد مجموع ارزش گمرکی + حقوق ورودی است که هنگام ترخیص پرداخت می‌شود و بعداً از مالیات قطعی کسر می‌گردد (بعضی افراد معاف هستند).

5- آیا بدهی مالیاتی مانع تمدید کارت بازرگانی می‌شود؟

بله. طبق ماده ۱۸۶ تا تسویه بدهی مالیاتی قطعی و ارائه گواهی ماده ۱۸۶، امکان تمدید کارت وجود ندارد.